گریس ها

گریس (Grease) یک نوع روان‌کننده نیمه‌جامد است که برای کاهش سایش و اصطکاک بین سطوح متحرک استفاده می‌شود. روانکار نیمه جامد معمولاً ترکیبی از روغن پایه (معمولا بر پایه نفت یا گیاهی) و ماده‌ی ضخیم‌کننده (مثل صابون‌های لیتیومی یا کلسیمی) هستند.

۱. اجزاء تشکیل‌دهنده گریس:

• روغن پایه: این بخش، خاصیت روان‌کاری را فراهم می‌کند. روغن پایه می‌تواند از نوع معدنی، سنتزی یا گیاهی باشد و بسته به نوع کاربرد، از ویسکوزیته متفاوتی برخوردار است.
• ضخیم‌کننده: این ماده باعث می‌شود که این روان کننده حالت نیمه‌جامد خود را حفظ کند. رایج‌ترین نوع ضخیم‌کننده‌ها شامل صابون‌های لیتیومی، کلسیمی و آلومینیومی هستند.
• additives (مواد افزودنی): به روان کننده نیمه جامد مواد افزودنی مختلفی اضافه می‌شود تا ویژگی‌های خاصی مثل ضدزنگ بودن، مقاومت در برابر حرارت و اکسیداسیون را افزایش دهد.

۲. انواع گریس‌ها:

• گریس‌های عمومی: برای استفاده در ماشین‌آلات و تجهیزات عمومی.
• گریس‌های مقاوم به آب: برای استفاده در محیط‌های مرطوب یا در تماس با آب.
• گریس‌های دما بالا: برای استفاده در شرایط دمایی بالا.
• گریس‌های خاص: برای کاربردهای خاص مانند روان‌کاری بلبرینگ‌ها، چرخ‌دنده‌ها و غیره.

۳. ویژگی‌ها و مزایای گریس:

• کاهش سایش: این روان کننده نیمه جامد به کاهش سایش و اصطکاک میان سطوح متحرک کمک می‌کنند، که این امر موجب افزایش عمر تجهیزات می‌شود.
• حفاظت در برابر زنگ‌زدگی: برخی روانکار نیمه جامد دارای خاصیت ضد زنگ بودن هستند که از تجهیزات در برابر زنگ‌زدگی محافظت می‌کند.
• پایداری: روان کننده نیمه جامد معمولاً در دماهای بالا و پایین، پایداری مناسبی از خود نشان می‌دهند.
• عدم نشتی: به دلیل غلظت بالای روان کنننده نیمه جامد، خطر نشت آن کمتر از روغن‌ها است.

۴. کاربردها:

روان کننده نیمه جامد در صنایع متنوعی مورد استفاده قرار می‌گیرند، از جمله:

• صنعت خودرو: برای چرخ‌دنده‌ها، بلبرینگ‌ها و سایر قسمت‌های متحرک.
• تجهیزات صنعتی: در کارخانه‌ها و کارگاه‌ها برای ماشین‌آلات و تجهیزات مختلف.
• خانگی: در ابزارآلات برقی، پیراهن‌های درب و دوچرخه‌ها.

۵. نکات نگهداری و استفاده:

• انتخاب صحیح: برای هر نوع کاربرد،روان کننده نبمه جامد مناسب با ویژگی‌های فنی لازم باید انتخاب شود.
• نظافت: قبل از اعمال روان کننده نیمه جامد جدید، باید روان کننده نیمه جامد قدیمی به‌طور کامل پاک شود.
• توجه به دما و رطوبت: در شرایط سخت کاری، انتخاب روان کننده نیمه جامد با مناسب‌ترین ویژگی‌ها ضروری است.

در نهایت، نظر به تنوع و کاربردهای گسترده این روانکار نیمه جامد، این مواد از اهمیت زیادی در حفظ و نگهداری تجهیزات مختلف برخوردارند

ویژگی‌ها

1- ترکیب عمومی:

معمولا از روغن پایه و ماده ضخیم‌کننده تشکیل شده‌اند.

دارای افزودنی‌هایی مانند ضد زنگ، آنتی‌اکسیدان و روان‌سازها هستند.

2- حالت فیزیکی:

شکل نیمه‌جامد دارند و بنابراین در دماهای خاصی نمی‌ریزد و به راحتی در جای خود می‌ماند.

3- پایداری:

تحت تأثیر دماهای مختلف و شرایط کارکرد، از خود مقاومت زیادی نشان می‌دهند.

4- مقاومت در برابر آب:

بسیاری از این روان کننده نیمه جامد دارای خاصیت ضد آب هستند و این ویژگی برای استفاده در محیط‌های مرطوب بسیار مهم است.

مزایا

🔻کاهش سایش و اصطکاک:

کمک به کاهش سایش میان سطوح متحرک و افزایش عمر تجهیزات.

🔻عدم نشت:

به دلیل غلظت بالا و حالت نیمه‌جامد، خطر نشت و ریزش آن نسبت به روغن‌ها کمتر است.

🔻دوام و مقاومت:

روان کننده های نیمه جامد معمولاً دیرتر از روغن‌ها نیاز به تعویض دارند، زیرا به‌خوبی در نقاط مصرف باقی می‌مانند.

🔻حفاظت از زنگ‌زدگی:

این روانکار نیمه جامد خاص که دارای افزودنی‌های ضد زنگ هستند، از تجهیزات در برابر زنگ‌زدگی محافظت می‌کنند.

🔻قابلیت استفاده در شرایط سخت:

قابلیت استفاده در دماهای بالا و پایین و همچنین در محیط‌های آلوده یا رطوبت‌دار.

نیمه جامدها با ویژگی‌های خاص خود و مزایای متعددی که ارائه می‌دهند، در صنایع مختلف کاربردهای گسترده‌ای دارند. اما با این حال، باید به محدودیت‌ها و معایب آن‌ها هم توجه کرد. انتخاب صحیح نوع گریس بسته به کاربرد و شرایط محیطی می‌تواند تأثیر زیادی بر عملکرد سیستم‌های مکانیکی داشته باشد.

تاریخچه روان کننده های نیمه جامد

تاریخچه اولیه: روان کننده نیمه جامد به عنوان اولین روان‌کننده‌ها به دوران باستان برمی‌گردند. مردمان باستانی از چربی‌های حیوانی و روغن‌های گیاهی برای کاهش سایش استفاده می‌کردند.

توسعه مدرن: با پیشرفت علم مواد و شیمی، روان کننده نیمه جامد مدرن با استفاده از روغن‌های معدنی و افزودنی‌های شیمیایی توسعه یافته‌اند.

خواص فیزیکی و شیمیایی

• ویسکوزیته: خاصیت گرانروی روغن که می‌تواند تحت تاثیر دما تغییر کند.
• نقطه ذوب و ذوب شدن: مشخصه‌ای که نشان‌دهنده دمایی است که در آن نیمه جامد به حالت مایع در می‌آید.
• پایداری حرارتی: توصیه می‌شود برای دماهای بالا میزان پایداری حرارتی روانکار نیمه جامد بررسی شود.
• خواص ضد زنگ و ضد اکسیداسیون: تأثیر مستقیم بر طول عمر روان کننده نیمه جامدو سلامت تجهیزات دارد.

روش‌های تولید گریس

فرآیند تولید:

شامل ترکیب روغن پایه با ماده ضخیم‌کننده و افزودنی‌ها در دماهای کنترل‌شده می‌باشد.

فرایندها ممکن است در نوع و کیفیت گریس نهایی تأثیر داشته باشد.

آزمایش کیفیت:

کیفیت ان ها بر اساس چندین معیار از جمله ویسکوزیته، خاصیت انجماد و پوشش‌دهی بر اساس استانداردهای ملی و بین‌المللی سنجیده می‌شود.

نکات نگهداری و استفاده

🔻تمیزکاری:

قبل از استفاده از روان کننده نیمه جامد جدید، باید از روان کننده نیمه جامد قدیمی به‌طور کامل پاک شود.

🔻انتخاب نوع صحیح:

انتخاب روان کننده نیمه جامد مناسب بر اساس شرایط کاری و نوع تجهیزات حیاتی است.

🔻ذخیره‌سازی:

روان کننده نیمه جامد باید در دماهای مناسب و در محیط‌های خشک و دور از نور مستقیم نگهداری شوند.

روان کننده نیمه جامد به عنوان یک بخش کلیدی در روان‌کاری صنایع مختلف، تضمین‌کننده عملکرد بهینه و طول عمر تجهیزات هستند. انتخاب و استفاده صحیح از روان کننده نیمه جامد مناسب می‌تواند نقش بسزایی در کاهش هزینه‌های تعمیر و نگهداری و همچنین بهبود عملکرد سیستم‌ها داشته باشد.